Skip Ribbon Commands
Skip to main content

Hướng đến nền nông nghiệp hữu cơ


Ruộng lúa sản xuất theo phương pháp canh tác tự nhiên tại xã Triệu Tài, huyện Triệu Phong.

Thực hiện đề án Tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững, khắc phục những bất lợi về khí hậu, đất đai, tỉnh Quảng Trị đã và đang phát triển một nền nông nghiệp đa dạng với nhiều sản phẩm nông nghiệp chất lượng cao, nông nghiệp hữu cơ mang tính đặc trưng của vùng miền. Nhiều sản phẩm nông sản của tỉnh không chỉ đáp ứng được yêu cầu của thị trường trong nước mà còn xuất khẩu sang nhiều nước trên thế giới.

Vụ hè thu năm 2016, được sự hỗ trợ của Chương trình phát triển vùng huyện Triệu Phong (Tổ chức Tầm nhìn thế giới Việt Nam), bà Phan Thị Ba ở tại Hợp tác xã An Hưng, xã Triệu Tài, huyện Triệu Phong mạnh dạn đăng ký sản xuất lúa theo phương pháp canh tác tự nhiên (CTTN). Theo bà Ba, nếu như trước đây khi sản xuất lúa theo cách thông thường, bà chủ yếu sử dụng phân bón hóa học để bón cho cây lúa; khi phát hiện sâu bệnh thì dùng các loại thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) để phòng trừ thì nay, với phương pháp CTTN, bà chỉ được phép sử dụng phân chuồng ủ hoai; các loại chế phẩm dinh dưỡng được ngâm ủ từ cá tạp, một số loại trái cây và phòng trừ sâu bệnh bằng các loại thuốc thảo mộc được làm từ gừng, ớt, tỏi. “Mặc dù phải mất công từ 7 - 10 ngày phun các loại chế phẩm này một lần nhưng không ảnh hưởng đến sức khỏe. Trước đây mỗi lần phun thuốc BVTV, mặc dù mang áo quần bảo hộ, đeo khẩu trang nhưng phun xong là tôi mệt lả cả người. Trong khi phun các loại thuốc thảo mộc để phòng trừ sâu bệnh thì không cần phải bảo hộ mà sức khoẻ bình thường và năng suất lúa vẫn đạt tương đương so với trước đây trong khi giá bán lại cao hơn”, bà Ba cho hay.

Theo Giám đốc Hợp tác xã Nông sản sạch canh tác tự nhiên Triệu Phong Nguyễn Hữu Đạt, sau 5 năm triển khai, đã có hơn 100 ha/năm lúa, rau các loại được canh tác theo quy trình “Canh tác tự nhiên”; hàng chục mô hình chăn nuôi gà, lợn sử dụng các chế phẩm tự nhiên được chuyển giao từ chuyên gia Hàn Quốc. Sản phẩm của mô hình đã được Công ty Cổ phần Tổng công ty Thương mại Quảng Trị bày bán tại chuỗi cửa hàng 8S, được các khách hàng tại TP. Hồ Chí Minh, Hà Nội, Đà Nẵng… ưa chuộng và đánh giá rất cao. Quy trình sản xuất gạo sạch Triệu Phong đã đoạt giải nhất về công nghệ phù hợp thân thiện với môi trường năm 2017 tại hội nghị quốc tế về công nghệ phù hợp thân thiện với môi trường diễn ra tại thủ đô Seoul, Hàn Quốc. Năm 2019, gạo canh tác tự nhiên Triệu Phong được UBND tỉnh công nhận sản phẩm OCOP 4 sao; được Trung tâm Kiểm nghiệm và Chứng nhận chất lượng TQC chứng nhận đạt tiêu chuẩn Nông nghiệp hữu cơ quốc gia TCVN 11041-2:2017. Đây là sản phẩm gạo đạt chứng nhận hữu cơ đầu tiên và duy nhất đến thời điểm này của khu vực miền Trung và Tây Nguyên. Điều này khẳng định chất lượng gạo và quy trình sản xuất theo phương pháp canh tác tự nhiên mà nông dân Triệu Phong đang áp dụng trên cây trồng và vật nuôi, cũng như quá trình thay đổi của người nông dân khi mạnh dạn nói không với hóa chất trong sản xuất nông nghiệp.

Còn tại xã Gio An, huyện Gio Linh, sau khi khảo sát, năm 2018, Công ty Organics More Co.,Ltd (TP. Hồ Chí Minh) đã liên kết với 132 hộ nông dân để sản xuất và bao tiêu hồ tiêu hữu cơ với quy mô 62 ha. Sản phẩm hạt tiêu này đáp ứng tiêu chuẩn EC834/2007 của châu Âu và tiêu chuẩn NOP USDA của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ được thực hiện bởi tổ chức đánh giá độc lập châu Âu Control Union. Theo ông Lê Phước Hiếu, Phó Chủ tịch UBND xã Gio An, để sản xuất tiêu hữu cơ, người trồng tiêu phải tuân thủ đúng quy trình mà phía công ty đưa ra. Theo đó, các hộ dân được tập huấn, hướng dẫn việc tuân thủ tuyệt đối quy trình kỹ thuật như không sử dụng thuốc BVTV, phân bón hóa học, các chất biến đổi gen; không sử dụng dụng cụ, bình phun từ canh tác truyền thống cho canh tác hữu cơ; tất cả dụng cụ phải được rửa sạch trước khi sử dụng cho canh tác hữu cơ. Nông dân phải lưu ý giữ nguyên liệu đầu vào của vườn nhà, nếu các chất cấm nêu trên được sử dụng cho vườn lân cận thì phải có vùng đệm rộng ít nhất 1m ngăn cách với vườn canh tác hữu cơ. Vườn canh tác hữu cơ phải được vệ sinh sạch sẽ, không chứa vỏ bao, chai thuốc, bao phân bón, rác thải hữu cơ trong vườn và xung quanh nhà. Duy trì độ màu mỡ cho đất bằng cách tối ưu hóa các hoạt động sinh học cho đất; duy trì đa dạng hóa sinh học trong hệ thống; tái chế nguyên liệu tối đa trong phạm vi vườn. Chú trọng việc thu hái, bảo quản, vận chuyển, sơ chế, đóng gói phải đảm bảo an toàn tuyệt đối trước các nguy cơ nhiễm hóa chất bên ngoài nhằm đảm bảo một cách tốt nhất tính hữu cơ và chất lượng sản phẩm. Ông Hiếu cho biết, trong các năm 2018 - 2019, bình quân mỗi năm Công ty Organics More Co.,Ltd bao tiêu trên 18 tấn hồ tiêu hữu cơ giá 78.000đồng/kg, cao hơn 18.000 - 20.000 đồng/kg so với giá thị trường tại Quảng Trị ở cùng thời điểm. “Đây chính là hướng đi phù hợp cho người trồng tiêu trên địa bàn xã Gio An nói riêng và toàn tỉnh nói chung. Nếu như trước đây người trồng tiêu cứ bước vào vụ thu hoạch là luôn phập phồng lo sợ trước tình cảnh “được mùa, mất giá”, rồi giá tiêu lên xuống theo giá thế giới thì giờ đây đã có thể yên tâm về giá cả của sản phẩm tiêu hữu cơ. Theo kế hoạch, đến năm 2021 chúng tôi sẽ chuyển toàn bộ diện tích trồng tiêu trên địa bàn xã sang sản xuất theo hướng hữu cơ”, ông Hiếu thông tin.

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Trần Thanh Hiền, cùng với việc duy trì trên 55.000 ha diện tích sản xuất lúa hằng năm, nhiều mô hình liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị quy mô lớn, ứng dụng các giải pháp khoa học công nghệ, quy trình sản xuất sạch đã được triển khai, mang lại hiệu quả tích cực như: Liên kết với Tập đoàn Đại Nam - Nhà máy sản xuất phân bón Obi - Ong biển sản xuất nông nghiệp hữu cơ trên địa bàn tỉnh với 200 ha lúa/năm, 9 ha cà phê, 3 ha Thanh Long…; liên kết sản xuất chanh leo xuất khẩu với Công ty Nafood Tây Bắc với quy mô trên 60 ha; liên kết nhóm hộ sản xuất cà phê sạch với hơn 1.000 ha; liên kết sản xuất cà phê hữu cơ sinh thái với diện tích 10 ha; liên kết hợp tác với tập đoàn Sumitomo (Nhật Bản) sản xuất rau, củ, quả theo công nghệ Nhật Bản. Nhiều mô hình liên kết sản xuất sạch, ứng dụng khoa học công nghệ trên cây hồ tiêu, cam, rau quả các loại cũng đươc triển khai và mang lại hiệu quả cao. Ngoài ra, nhiều hợp tác xã, tổ hợp tác, tổ chức, hộ gia đình trên địa bàn tỉnh đã mạnh dạn đầu tư các công nghệ nhà màng, nhà kính với quy mô gần 5.000 m2 , tưới tiết kiệm, thủy canh để sản xuất dưa lưới, nấm, rau cải các loại, dưa hấu… gắn với xây dựng thương hiệu, nhãn hiệu đã đem lại hiệu quả kinh tế cao. Qua đó góp phần quan trọng nâng cao chất lượng, ổn định tốc độ tăng trưởng nông - lâm - thủy sản bình quân hằng năm đạt trên 3,7%, nâng cao thu nhập cho người dân nông thôn.

Phát huy những kết quả đạt được, trong thời gian tới, ngành nông nghiệp tiếp tục đẩy mạnh việc phát triển sản xuất nông nghiệp sạch, công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ trên quy mô lớn gắn với các sản phẩm chủ lực là gạo hữu cơ, cà phê Arabica Khe Sanh, hồ tiêu Quảng Trị và cây ăn quả đặc sản. Tập trung cơ cấu lại ngành Nông nghiệp với bộ sản phẩm 6 cây trồng gồm lúa chất lượng cao, cà phê, hồ tiêu, cao su, cây ăn quả đặc sản, cây dược liệu và cây gỗ nguyên liệu; 2 con nuôi chủ lực là bò và tôm gắn với phát triển các sản phẩm OCOP đặc sản địa phương. Tham mưu cho Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh có những quyết sách, chiến lược phù hợp với xu thế phát triển trong thời kỳ mới như hoàn thiện quy hoạch vùng sản xuất nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp công nghệ cao; đề xuất ban hành các chính sách đặc thù để thu hút, thúc đẩy các doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất nông sản theo chuỗi giá trị, đảm bảo sản xuất sạch, bền vững, có chứng nhận và có giá trị gia tăng cao… Đồng thời, đồng hành với các doanh nghiệp trong việc xây dựng các nhà máy chế biến nông sản trên địa bàn tỉnh nhằm ổn định đầu ra, mở rộng quy mô, diện tích sản xuất, tạo vùng nguyên liệu sản xuất hàng hóa. Phấn đấu đến năm 2025, diện tích sản xuất hữu cơ trên tất cả các loại cây trồng đạt 5.000 - 10.000 ha. “Đây được xem là giải pháp đột phá để thực hiện thành công tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng, phát triển bền vững, gắn với xây dựng nông thôn mới”, ông Hiền khẳng định.

Thực hiện Đề án Tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững, tỉnh Quảng Trị đã ban hành Nghị quyết 04-NQ/TU ngày 24/4/2017 của Tỉnh ủy về đẩy mạnh cơ cấu lại nông nghiệp gắn với Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2017 - 2020, định hướng đến 2025; Nghị quyết 03/2017/NQ-HĐND về thúc đẩy phát triển cây trồng con nuôi, tạo sản phẩm chủ lực, có lợi thế cạnh tranh của tỉnh giai đoạn 2017-2020, định hướng đến 2025 và nhiều chính sách quan trọng khác. Trên cơ sở các quyết sách, kết hợp với những tiềm năng, lợi thế về điều kiện đất đai, khí hậu thời tiết, tỉnh Quảng Trị lựa chọn mục tiêu là địa phương tiên phong về sản xuất nông nghiệp sạch, nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ trên quy mô lớn gắn với các sản phẩm chủ lực là gạo hữu cơ chất lượng cao, cà phê Arabica Khe Sanh, hồ tiêu Quảng Trị và cây ăn quả đặc sản…Chuyển đổi mô hình tăng trưởng mới theo hướng chuyển từ số lượng sang chất lượng, giá trị theo chuỗi liên kết, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, công nghệ mới vào sản xuất… tạo sản phẩm có quy mô lớn, đồng nhất, nâng cao giá trị gia tăng và hiệu quả sản xuất, kinh doanh.

Báo Quảng Trị